Lasy Państwowe
Logo Encyklopedii Leśnej

Dział

Gleba jako fizyczne i chemiczne środowisko życia

Ilość znalezionych haseł: 186

Gleba jako fizyczne i chemiczne środowisko życia

glin – Al, glin wymienny w glebie

(Gleboznawstwo leśne), (aluminium, Al) → pierwiastek chemiczny, metal występujący na III, bardzo rzadko również na I i II stopniu utlenienia. W stanie czystym powoli utlenia się na powietrzu. Glin, podobnie jak krzem, nie jest pierwiastkiem niezbędnym dla życia roślin, a w dużych ilościach może być toksyczny dla żywych istot. Powszechnie występuje w glinokrzemianach i poprzez ich → wietrzenie staje się składnikiem zwietrzelin, a następnie gleb. Posiada duże znaczenie w kształtowaniu kwasowości gleb. W mineralnej części kwaśnych gleb leśnych glin jest dominującym kationem wymiennym (forma ekstahowana w 1M KCl). Poczynając od pH około 5,2 udział wymiennego Al wzrasta, osiągając kulminację (prawie 70 % efektywnej kationowej pojemności wymiennej przy pH około 4,5, a następnie ponownie się zmniejsza. Wykazano istnienie mechanizmu łączącego pH z zawartością glinu wymiennego. Uznaje się, że zawartość wymiennego glinu wzrasta wraz z malejącym pH. Zakwaszanie gleby pod drzewostanami iglastymi nie pogarsza warunków wzrostu drzew w lesie poprzez samo zwiększenie potencjalnej toksyczności Al3+ w roztworze glebowym. Miarą toksyczności jest iloraz Ca2+/Al3+. Krytyczną wartością tego ilorazu jest 1. Iloraz Ca2+/Al3+ poniżej 1 jest uważany za szkodliwy dla korzeni roślin, a powyżej 1 - jako niekszkodliwy. Zawartość wapnia Ca2+ ekstrahowanego w 1M octanie amonu i glinu wymiennego (nazywanego też glinem ruchomym) Al3+ w glebach leśnych wielu profill gleb prezentuje → Atlas gleb leśnych Polski.

Zobacz więcej...
Kontakt

Szybki kontakt