Lasy Państwowe
Logo Encyklopedii Leśnej

grusza

(botanika leśna, drzewa i krzewy leśne), (Pyrus) rodzaj z rodziny różowatych (Rosaceae) i podrodziny jabłkowych (Maloideae) obejmujący około 30 gatunków występujących w Eurazji i północno-zachodniej Afryce. W Polsce jeden gatunek dziko rosnący. Grusza polna, grusza dzika, ulęgałka (Pyrus pyraster Burgsd.). Drzewo do 20 m wysokości. Pędy cierniste, cienkie, oliwkowobrązowe lub brązowe, nagie i błyszczące. Pąki jajowate, długo zaostrzone, lekko odstające od pędu. Łuski ciemnobrązowe  lub czarne, na brzegach delikatnie orzęsione. Liście zwykle okrągławe lub jajowate, o blaszce do 6 cm długości, długoogonkowe (ogonki przynajmniej tej samej długości co blaszki), na brzegach drobno piłkowane. Blaszki tylko w młodości owłosione, później nagie. Kwiaty w baldaszkach, białe z filetowopurpurowymi pylnikami (jak u wszystkich grusz), rozwijają się w kwietniu-maju. Owoce (rzekome typu jabłkowatego) małe, poniżej 3 cm średnicy, kulistawe lub o słabo zaznaczonym kształcie „gruszkowatym”, zielone, żółte lub brązowe, osadzone na cienkich szypułkach do 5 cm długości, w smaku cierpkie. Zasięg trudny do ustalenia, gdyż grusze od dawna są powszechnie sadzone, łatwo się krzyżują i często dziczeją z uprawy. Przyjmuje się, że pierwotny obszar występowania gruszy pospolitej obejmował zachodnią, środkową i południową Europę oraz Azję Mniejszą, Krym i Kaukaz. W Polsce gatunek częsty na całym niżu, a rzadszy w górach. Występuje dziś przede wszystkim w zbiorowiskach zaroślowych, zwykle przy brzegach lasów oraz wśród pól i łąk. W lasach spotykany stosunkowo najczęściej w grądach, świetlistych dąbrowach i łęgach wiązowo-jesionowych. Podobnym gatunkiem jest grusza pospolita Pyrus communis L. Zalicza się do niego liczne grusze uprawne, jakie powstały w wyniku długotrwałego procesu udomawiania tych roślin. Są to mieszańce gruszy polnej i kilku innych gatunków pochodzących między innymi z południowo-wschodniej Azji. Do najważniejszych cech pozwalających na odróżnienie gruszy domowej od gruszy dzikiej należą: grube i czerwonawe gałązki, często bez cierni, liście jajowate do eliptycznych, owoce duże, ponad 3 cm dł., kształtu „gruszkowatego”, zwykle czerwonawo zabarwione i osadzone na cieńszych i krótszych szypułkach.
ŹRÓDŁO (AUTOR)
Władysław Danielewicz

Zdjęcia

Rysunki

Tabele

Mapy

Filmy

Pliki

Indeks alfabetyczny:

POPRZEDNI NASTĘPNY

Indeks tematyczny:

POPRZEDNI NASTĘPNY



Zgłoś uwagę do hasła

Maksymalny rozmiar: 5MB
Kontakt

Szybki kontakt