Lasy Państwowe
Logo Encyklopedii Leśnej

rzęsorek rzeczek (Neomys fodiens)

gatunek ssaka w rodzinie ryjówkowatych (Soricidae) z rzędu ryjówkokształtnych (Soricomorpha). Największy w rodzinie. Długość ciała 7-10 cm, masa 7-28 g. Okrywa włosowa gęsta. Brzegi stóp silnie orzęsione, stopa tylna > 16 mm długości, wyraźny kil na spodniej stronie ogona (min. 2/3 długości ogona). Ziemnowodny. Zewnętrzne otwory słuchowe zamknięte klapkami. Grzbiet jednolicie czarny, czasem z brązowym odcieniem. Spód biały, ostro odgraniczony od grzbietu. Ubarwienie brzucha indywidualnie zmienne. Długość czaszki > 20 mm. Efekt Dehnela. Brak łuków jarzmowych. Zębów 30, wzór zębowy 3123/1113. Korony zębów zabarwione czerwono-brązowo. Pokarm wyłącznie mięsny: drobne bezkręgowce, głównie owady, larwy chruścików, dżdżownice, ślimaki, również małe ryby, płazy, drobne ssaki. Chętnie poluje w wodzie. Jadowity (jad w ślinie). Metabolizm szybki. Zapotrzebowanie pokarmowe wysokie. Aktywny cały rok i całą dobę, z przerwami na odpoczynek. Terytorialny. Agresywny. Terytoria wzdłuż cieków wodnych. Doskonale pływa, dobrze i chętnie nurkuje. Występuje w całej Polsce. Zamieszkuje brzegi zbiorników i cieków wodnych, wilgotne łąki, turzycowiska, olsy i łęgi. Wykorzystuje nory małych gryzoni, czasem kopie samodzielnie. Gniazdo w kępach turzyc. Sezon rozrodczy od wiosny (IV) do jesieni (IX), brak rozrodu zimą. Ciąża 19-20 dni, liczba miotów w roku 2-3, liczba młodych w miocie 3-13. Młode rodzą się nagie i ślepe. Dojrzałość płciowa zwykle po przezimowaniu, rzadziej w 1. roku życia. Żyje 14-18 miesięcy. Objęty ochroną gatunkową częściową.

ŹRÓDŁO (AUTOR)

Hutterer R., Meinig H., Bertolino S., Kryštufek B., Sheftel B., Stubbe M., Samiya R., Ariunbold J., Buuveibaatar V., Dorjderem S., Monkhzul Ts., Otgonbaata M., Tsogbadrakh M. 2016. Neomys fodiens (errata version published in 2017). The IUCN Red List of Threatened Species 2016: e.T29658A115170106. https://dx.doi.org/10.2305/IUCN.UK.2016-3.RLTS.T29658A22282586.en

Pucek Z. 1984. Rząd: Owadożerne - Insectivora. W: Z. Pucek (red.), Klucz do oznaczania ssaków Polski: 48-85. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Bogdanowicz W., Chudzicka E., Pilipiuk I., Skibińska E. (red.) 2014. Fauna Polski. Charakterystyka i wykaz gatunków. Muzeum i Instytut Zoologii Polskiej Akademii Nauk, Warszawa.

Wilson D. E., Reeder D-A M. (eds.) 2005. Mammal species of the World. A taxonomic and geographic reference. Johns Hopkins University Press, Baltimore. https://www.departments.bucknell.edu/biology/resources/msw3/

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt. Dz. U. z 2016 r. poz. 2183

Publikacje powiązane tematycznie

Atlas ssaków Polski. Instytut Ochrony Przyrody PAN, Kraków https://www.iop.krakow.pl/ssaki/gatunki

Bogdanowicz W., Chudzicka E., Pilipiuk I., Skibińska E. (red.) 2014. Fauna Polski. Charakterystyka i wykaz gatunków. Muzeum i Instytut Zoologii Polskiej Akademii Nauk, Warszawa.

Churchfield S. Natural history of shrews. Comstock Publishing / Cornell University Press, New York.

Cichocki W., Ważna A., Cichocki J., Rajska E., Jasiński A., Bogdanowicz W. 2015. Polskie nazewnictwo ssaków świata. Muzeum i Instytut Zoologii Polskiej Akademii Nauk, Warszawa.

Hutterer R., Meinig H., Bertolino S., Kryštufek B., Sheftel B., Stubbe M., Samiya R., Ariunbold J., Buuveibaatar V., Dorjderem S., Monkhzul Ts., Otgonbaata M., Tsogbadrakh M. 2016. Neomys fodiens (errata version published in 2017). The IUCN Red List of Threatened Species 2016: e.T29658A115170106. https://dx.doi.org/10.2305/IUCN.UK.2016-3.RLTS.T29658A22282586.en

Jancewicz E. 2019. Znaczenie polan śródleśnych dla utrzymania różnorodności gatunkowej małych ssaków w Puszczy Białowieskiej. Wydawnictwo SGGW, Warszawa.

Jędrzejewska B., Jędrzejewski W. 2001. Ekologia zwierząt drapieżnych Puszczy Białowieskiej. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Mitchell-Jones A. J., Amori G., Bogdanowicz W., Kryštufek B., Reijnders P. J. H., Spitzenberger E., Stubbe M., Thissen J. B., Vohralik V., Zima J. (eds.) 1999. Atlas of European mammals. Academic Press, London.

Pucek Z. 1984. Rząd: Owadożerne - Insectivora. W: Z. Pucek (red.), Klucz do oznaczania ssaków Polski: 48-85. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt. Dz. U. z 2016 r. poz. 2183

Rychlik L. 1996. Systemy socjalne ryjówkowatych. Kosmos 45(2-3): 561-582.

Rychlik L. 2004. Konkurencja wśród ryjówek. W: B. Jędrzejewska, J. M. Wójcik (red.), Eseje o ssakach Puszczy Białowieskiej: 161-170. Zakład Badania Ssaków PAN, Białowieża.

Wilson D. E., Reeder D-A M. (eds.) 2005. Mammal species of the World. A taxonomic and geographic reference. Johns Hopkins University Press, Baltimore. https://www.departments.bucknell.edu/biology/resources/msw3/

Wójcik J. M., Wolsan M. (eds.) 1998. Evolution of shrews. Mammal Research Institute Polish Academy of Sciences, Białowieża.

Autor: Elżbieta Jancewicz

Zdjęcia

Rysunki

Tabele

Mapy

Filmy

Pliki

Indeks alfabetyczny:

POPRZEDNI NASTĘPNY

Indeks tematyczny:

POPRZEDNI NASTĘPNY

Hasło dodane 2020-12-31 przez Administratora Encyklopedii Leśnej
Hasło ostatnio zmienione 2020-12-31 przez Administratora Encyklopedii Leśnej


Zgłoś uwagę do hasła

Maksymalny rozmiar: 5MB
Kontakt

Szybki kontakt